Aandacht…, liefde voor het leven

mooi-300x300Wat te doen als het leven niet ‘loopt’ ? Ik zou uit mijn automatische piloot kunnen komen… “Waar ben je nu mee bezig man?”, zeg ik dan bijvoorbeeld tegen mezelf. Te veel gedachten, te veel gevoelens, te veel alles doen op de automatische piloot (als een robot). Als ik alles ‘mechanisch’ doe stroomt er weinig energie door mijn lijf. Ik word niet doorbloed, mijn accu is leeg. Als ik geen aandacht heb, niet oplet, zak ik weg in het drijfzand van het leven dat niet ‘loopt’.

Dat is volgens mij ook het probleem bij de (geestelijke) gezondheidszorg. Veel cliënten hebben een leven dat niet ‘loopt’, hun leven heeft een etiket (diagnosecode) gekregen, zowel in de ogen van de arts, specialist, psycholoog, psychiater, fysiotherapeut als in hun eigen ogen. Het leven zakt weg in het drijfzand van de verveling en de onmogelijkheden.

Ik kwam een passage tegen van de schrijver David Forster Wallace: “Gelukzaligheid… is de keerzijde van verpletterende, verpletterende saaiheid. Besteed nauwgezet aandacht aan het vervelendste ding dat je kunt bedenken (belastingformulieren, golf op televisie) en een ongekende saaiheid zal in golven over je heen spoelen en je bijna doden. Als je dit doorstaat stap je als het ware van zwart-wit in kleur. Als water na dagen in de woestijn. Onmiddellijke gelukzaligheid in elk atoom”. Het is soms moeilijk om niet te smachten naar een vorm van geluk die het mechanische ‘gewone’ leven meestal niet biedt. Het werd David Forster Wallace zelfs fataal….

HXXPeagToch denk ik dat het goed is om te blijven oefenen wanneer je een gelukkiger of ander leven wilt nastreven. Als fysiocoach geloof ik dat mensen sowieso over meer mogelijkheden beschikken dan dat ze laten zien. Ik zie mijn cliënten in termen van potentiële mogelijkheden en niet (of minder) zoals ze op dit moment functioneren. Wat te leren? Hoe empatische aandacht te geven waardoor er een gezonde ontwikkeling gecreëerd kan worden?

Dat zijn de vragen waar het in de coaching die ik geef om draait. Als hardlooptrainer zag ik de potentie in de sporter, de liefde voor het hardlopen, het plezier van de hardloper… Toen al was het mijn intentie om dat op zo’n manier te doen dat de sporter zijn lichaam weer aandacht ging geven, zich liet zien en ging doen. Zo kon hij ervaren dat hij steeds beter en sneller werd. Nu geef ik nog maar zelden hardlooptraining of begeleid ik sporters, maar in de loop van de tijd heb ik geleerd dat wat voor sporters opgaat, voor mensen in zijn algemeenheid opgaat. Óók voor mensen met ernstige psychische- of fysieke aandoeningen! Ook als je niet kan hardlopen Niek? Ja ook dan, want bewegen is het kernwoord en niet hardlopen.

Wat te doen als het leven niet loopt? Stap uit de robot, ga doen waar je blij van wordt – met veel inspanning en passie – en je zal zien dat de verveling verdwijnt. Het ‘lopende’ leven krijgt weer ruimte!


Posted in Uncategorized by with no comments yet.

Evolutie – Psychologie – Fysiotherapie

Schermafbeelding 2016-01-17 om 16.32.23De evolutionaire psycholoog Mark van Vugt kan het zo prachtig verwoorden: ‘Ons brein reageert nog steeds op prikkels die in de evolutie van de mens belangrijk waren om te overleven en zich voort te planten. Toen ik studeerde in de jaren tachtig leerde je niets over Darwin en de evolutietheorie, terwijl dat hét fundament van de psychologie zou moeten zijn. Nee,wij leerden over Freud, Jung, Rogers en Skinner; ideeën die terug te voeren waren op de hobby’s van deze mannen. De psychologie is lang gebaseerd geweest op een verkeerd mensbeeld. We zouden ons vaker moeten afvragen; wat is de evolutionaire oorsprong van ons gedrag? Wat is de functie ervan? En wat is het mechanisme erachter?’…..

New_H-and-mabel-wa_2987055cIk vind dat schitterend om te lezen. Wat mij betreft zou men zich daar in de fysiotherapie ook veel meer mee bezig moeten houden. Biomechanisch onderzoek? En dan? Doet de ‘mindset’ ook mee? En wat daar mee te doen dan? Niets lichamelijks te vinden? Dan maar naar de psycholoog… Kijk, dat vind ik onzin!

In de filosofie magazine schrijft Helen Macdonald over haar leven met een vogel, een havik. Zij vindt de mens een dier, dat denkt dat hij geen dier is. De mens vindt zichzelf uniek omdat er intelligentie aanwezig is. Dieren zouden alles vanuit hun instinct doen. Als een duif zijn kleintjes goed verzorgd dan is dat een instinct en als de mens dat doet is het liefde. Klinklare onzin natuurlijk zegt Helen Macdonald en ik ben het met haar eens.

knuffelhormoon 02De neurotransmitterstof oxytocine komt vrij bij het knuffelen tussen moeder en kind. Onze liefde (love) is dus een fenomeen in de hersenen waarbij stoffen vrijkomen maar dat betekent niet dat het niet echt voelt. Wij denken niet in de taal van chemische stoffen maar we zouden ons gedrag misschien wat beter kunnen begrijpen. We genieten ook van lekker eten en drinken en zijn niet met de chemie van de smaak, de reuk en de spijsvertering bezig. Gelukkig maar!

Als ik snap wat er gebeurt begrijp ik het misschien beter, dat dan weer wel!


Posted in Uncategorized by with no comments yet.

De wereld buiten je hoofd; waar is de aandacht?

1424723561933Ben momenteel een prachtig boek aan het lezen: ‘De wereld buiten je hoofd‘, van Matthew B. Crawford. De schrijver stelt hierin dat we denken door middel van ons lichaam, dat we waarnemen – en dat wat we waarnemen – wordt bepaalt door wat we DOEN. Daar ben ik het helemaal mee eens. Wij zijn dus niet alleen ons brein. Wij zijn ons lichaam – inclusief onze hersenen – die in een wereld (omgeving) bewegen.

Dit werd gisteren voor mij veel duidelijker bij het kijken naar een tenniswedstrijd tussen Djokovic en Nadal. De houding en vooral de ogen van Djokovic, de nr.1 van de wereld, werden door de camera’s goed – en af en toe in slow motion – in beeld gebracht. Hij neemt waar. Zijn hersenen zijn verbonden met zijn ogen die vrij kunnen bewegen in hun kassen; ze bevinden zich in zijn hoofd dat balanceert op een nek die vastzit aan zijn lichaam dat zich voortbeweegt over de grond in dit geval de tennisbaan op een manier die kenmerkend is voor de nr.1 van de wereld. Nadal werd dik verslagen: 6-1, 6-2. Hij kwam er niet aan te pas. Djokovic nam waar, handelde en deed. En hoe! Zijn aandacht voor de wereld buiten zijn hoofd was gewoon fenomenaal.

djoEen kind leert al jong ‘door ervaring te lopen’. Op die manier schenkt hij via het lichaam aandacht aan de wereld daarbuiten. Hij leert zo zijn wereld beter te beheersen; een pure LICHAMELIJKE ontwikkeling. Hele dagen zitten op een stoeltje in een klaslokaal draagt weinig bij aan de ontwikkeling van een kind. Gelukkig wordt de discussie hierover momenteel volop gevoerd en zie je steeds meer kinderen onder leiding van hun leraar al springend de tafels in hun hoofd stampen.

Djokovic zoekt naar verbetering van zijn tennisspel. Hij leeft erin. Hij neemt waar, hij handelt ernaar en doet nieuwe ervaringen op. De nr.1 van de wereld beweegt met zijn lichaam inclusief zijn hersenen in de tenniswereld. Prachtig om te zien..

0719-Ssk123867415-HersenbeschadigingOp een andere, maar wel degelijk vergelijkbare wijze, kunnen mensen met N.A.H. (Niet Aangeboren Hersenletsel) hun waarnemen en ervaren gebruiken om hun lichaam beter te besturen in hun wereld. Ook in de zogenaamde ‘Geestelijke’ Gezondheid Zorg (GGZ) zou men hier nog heel veel van kunnen leren. De vraag is dus hoe men de evolutionaire kennis ten goede aan kan wenden! Zie wat dat betreft hiervoor ook mijn laatste blog over evolutionair psycholoog Mark van Vugt en zijn uitspraken betreffende de hedendaagse psychologie. Hij pleit ervoor dat we ons vaker afvragen wat de evolutionaire oorsprong van ons gedrag is en hoe het mechanisme erachter werkt. We dienen volgens hem niet langer uit te gaan van een ‘fout’ mensbeeld.

Tussen_de_orenWe zouden in mijn visie mensen dus niet langer direct moeten doorsturen naar een psycholoog of een psychiater als het niet lukt om lichamelijke klachten vast te stellen met als onderbouwing dat het dan wel tussen de oren zal zitten. Wat mij betreft is dat namelijk onzin. De vraag dient te zijn hoe iemand waarneemt, wat het mechanisme erachter is, wat de handeling is en welke ervaringen daarbij horen. Hoe wordt er verbinding gemaakt met de wereld buiten het hoofd? Eigenlijk is de vraag dus: ‘Waar is de aandacht?’


Posted in 2016 by with no comments yet.

Evolutie en vrijheid van meningsuiting

4a244cd2-5671-4567-bdcf-a76a1e3335e2Best veel gelezen de afgelopen dagen; o.a. een mooi artikel in Psychologie Magazine over Mark van Vugt (een evolutionair psycholoog). Naar aanleiding van de vele dubieuze ‘wetenschappelijke’ onderzoeken stelt hij vast dat de psychologie (te) lang gebaseerd is geweest op een verkeerd mensbeeld. We zouden ons volgens hem vaker moeten afvragen wat de evolutionaire oorsprong is van ons gedrag, wat de functie ervan is en wat het mechanisme erachter is. Ik vond het een prachtig artikel om te lezen. Veel mensen in de psychologie, psychiatrie en fysiotherapie (om maar eens wat te noemen) zouden zich wat mij betreft die vragen inderdaad moeten stellen….

Mijn vriendin wees me op een artikel in het Kerstmagazine van de Volkskrant. “Even lezen”, zei ze, “negentig procent van wat deze man zegt zou jij ook kunnen zeggen”. Na lezing moest ik dat inderdaad erkennen. Het ging over een interview met Arjen Lubach. Hoe hij sprak over evolutie en religie zou rechtstreeks uit mijn koker kunnen komen. “Wij zijn een onbeduidend dierenras dat net iets te veel hersenen heeft gekregen”, liet hij weten en vond het vervolgens vreemd om al die dingen over de evolutie te weten en er vervolgens niet naar te handelen. Mensen zien het rare van veel zaken niet in, als je zegt dat je in een god gelooft wordt 924bd8210736f9772757521360899b3d_full (1)je niet belachelijk gemaakt en als je zegt dat je napoleon bent of naar Amerika gaat zwemmen sluiten ze je op in een GGZ-instelling…

Arjen Lubach kan het (net als ik soms) best wel mooi vertellen: “Het gebrek aan geloof is niet een andere manier van geloven. Dat wordt wel vaak beweerd….Geloof je nergens in? Ja maar dat is ook een vorm van geloof! Ja maar, dat is jouw overtuiging… Ja maar, dat is jouw probleem”… Feit en opinie lopen hier vaak door elkaar. Alsof alle meningen evenveel waard zijn. Dat is niet zo. Sommige meningen zijn goed onderbouwd en andere helemaal niet. Soms lijkt het wel of er geen wetenschap bestaat.

Ik vond het verrassend dat Lubach liet weten dat gelovigen net zo atheïstisch zijn als het gaat om die 999 andere goden of godinnen die er zijn. Vraag je aan een religieus persoon: E205D21B58B2F28B3D76C8FAD59ADB73-bosnimf“Geloof jij in Wodan, geloof je in een bosnimf?” Zegt hij: “Nee, natuurlijk niet”. Als je aan een Christen vraagt: “Geloof jij in Allah of in de Boeddha”, zegt hij: “Nee, natuurlijk niet”, en andersom is dat ook zo. “Oh”, zegt Lubach dan; “maar ik moet wel in jouw god geloven? … dat doe ik natuurlijk niet, die gelovige is net zo atheïstisch als ik, alleen ga ik één god verder”…

Pfff…, wel een eyeopener…, evolutie en vrijheid van meningsuiting hè.


Posted in 2015, Uncategorized by with 1 comment.

Mijn lichaam heeft aandacht nodig.

Schermafbeelding 2015-12-13 om 17.03.23In het filosofie magazine van november stond een boeiend artikel van de filosoof Stine Jensen. De kop luidde: ‘Mijn lichaam had aandacht nodig’. Stine had een paar tegenvallers te verwerken gekregen en het cognitieve denken, denken, denken hielp niet meer. “Het was bevrijdend om te ervaren dat ik niet mijn gedachten ben”; sprak ze. ”De spirituele reis die ik heb ondernomen werkte helend”.

Stine Jensen stortte zich op de kundalini-yoga, een dynamische vorm van yoga die erop gericht is energie los te maken en omhoog te stuwen. Ze ging ’s ochtends vroeg naar ‘sadhana’ – een dagelijkse spirituele oefening van yogi’s die stine---boek_1om vier uur ’s ochtends met een koude douche begint. Daarnaast schreef ze haar nieuwe boek: ‘Go East, een filosoof reist door de wereld van yoga, mindfulness en spiritualiteit’.

Ik ken Stine Jensen een beetje van een boek waarop ze aan de universiteit van Maastricht in 2002 promoveerde ‘Waarom vrouwen van apen houden‘. In 2007 werd dit boek opnieuw uitgegeven naar aanleiding van de ontsnapping van de gorilla Bokito uit de Rotterdamse diergaarde Blijdorp. 1001004007577194Dat boek vond ik leuk omdat ook ik van apen houd – en ik tevens vlak naast de diergaarde Blijdorp geboren en getogen ben. Het boek gaat over mens en dier en daar ben ik momenteel erg mee bezig. Hoe het mensenbrein (verstand, neocortex) te verbinden met het dierenbrein (emoties, hersenstam).

Stine Jensen heeft samen met filosoof Rob Wijnberg in 2010 een andere bestseller geschreven: ‘Dus ik Ben, een zoektocht naar identiteit‘. Hier wordt veel geschreven over cultuur en moraal. Uiteindelijk zegt ze: “…Ah well, enough about me. Let’s talk about you. What do you think about me…” Nu met ‘Go East’ heeft ze haar identiteit eindelijk gevonden.

1001004005399039Ik ben daar overigens nog niet zo zeker van. Er zijn veel mensen, die hun hele leven op zoek zijn naar identiteit. Heel
langzaam begin ik te snappen dat we een lichaam hebben inclusief een lichamelijk brein en in een omgeving verblijven waar we toch wel gezien willen worden. Ik snap steeds beter dat mijn lichaam aandacht nodig heeft. Hopelijk Stine Jensen inmiddels ook. Via ‘Dus ik Ben’ en ‘Go East’ is ze uiteindelijk weer bij de apen uitgekomen…

Mensen zijn wel leuke dieren…..


Posted in Uncategorized by with no comments yet.